Ekitap, ekitap indir
Diğer Kitap Özetleri Roman

Yılanların Öcü – Fukara Baykurt – Kitap Oku

Fukara Baykurt / Yılanların Öcü / Sayfa: 266

İki kere filme çekilmiş olan Türk edebiyatımızın önemli eserlerinden birisidir “Yılanlarn Öcü”

Küçük bir köyden, aslına bakarsak memleket meselelerinin özetini aktarır okuyucuya. Küçük sakin bir köy olan Kabataşta geçmektedir öyküsü. Bu köyde yaşayan Kara Bayram karısı 3 evladı ve anasının hikayesidir. Babadan kalma iki göz bir evde yaşamaktadır bu aile fakat isyankar değildirler, yuvarlanıp gitmektedirler. Fakat bigün evlerinin önüne ev yapmak isterler bu duruma karşı gelen Kara Bayram ve ailesi muhtarın kapısını çalsa da Cımbıldak Hüsnü ev meydana getirecek olan zengin aileyi kayırır. Öykü buradan adım atar ve bu ailenin bundan sonrasında başına gelmeyen kalmayacaktır.

Yılanların Öcü Hakkında

Türkiye’nin güzel mi güzel, yoksul mu yoksul bir köyüdür Karataş. Kara Bayram da bu köyün yoksullarından biridir. Babadan kalma tek odalı bir evde yaşar, iyi huylu karısı, üç yavrusu, bir de evinin direği anası Irazca’yla. Dertli hanımdır Irazca, yaslıdır. Fakat dişlidir bir o denli da. Kendi yağlarıyla kavrulup giderlerken, bigün huzurları kaçar. Muhtar Cımbıldak Hüsnü’nün kayırdığı Haceli evlerinin önüne ev hayata geçirmeye kalkışır şu sebeple. Organik Irazca dikleşir; kızılca kıyametler kopar köyde… ve kasabada. Gelmedik kalmaz başlarına…

Fukara Baykurt, bu romanıyla, köy yerindeki küçük hesapları, bu hesapların ardında koşan fırsatçıları, onların siyasetteki, bürokrasideki uzantılarını ve o zalimlerin ezmek, yok etmek istediği aydınlık, güzel insanları mevzu alıyor; kısacası gene “memleket mesele-lerine” değiniyor. Hem de, sakıncalı damgası yiyecek ve zamanında pek fazlaca irdelemenin ve dolayısıyla husumetin odağı olmak pahasına…

İki kez filmi çekilen, edebiyatımızın emsalsiz bir başyapıtıdır.

Yılanların Öcü Online Kitap Oku ekitap.org

Yazıda “Fukara Baykurt    Yılanların Öcü “   romanı hakkında bilgiler, romanının özeti,  romanın mevzusu, ana fikri,  romanın kahramanları, romanın olay örgüsü,  romanın yazarı,  “Fukara Baykurt    Yılanların Öcü ” hakkında bilgiler “Fukara Baykurt    Yılanların Öcü  “   romanın şahıs ekibi  yazarın diğeri romanları, “Fukara Baykurt    Yılanların Öcü “   adlı eserden alıntılar yer alır.  Yapıt hakkında yorumlar,  romanın ifade tekniği, yazarın perspektif, romanın tekniği, romanın türü, çevrildiği diller, eserin basım yılı, basım hikâyesi, yazar ve eseri arasındaki, eserle yazarın biyografisi arasındaki alakalar incelenmiştir.

ESER HAKKINDA

Yılanların Öcü Fukara Baykurt ‘un 1954 senesinde yazdığı, köy yaşamını özetleyen ilk romanıdır. Edebiyatımızda köy romancılığının moda haline geldiği yıllarda yazılmış olan bu yaratı devrin hükümeti tarafınca kuşku ile karşılanmış, Fukara Baykurt bu eseri sebebi ile  1959 senesinde soruşturma geçirmiş ve öğretmenlikten uzaklaştırılmıştır.   Köy romancılığı mevzusunun moda olduğu 1958 senesinde yazılan bu roman DP iktidarı tarafınca sakıncalı bir yaratı kabul edilmiş fakat bu roman aynı yıl içinde Cumhuriyet Gazetesi’nin açmış olduğu Yunus Nadi Roman Ödülleri’nde birinci olmuştur.
Muhtar-köylü çatışması mevzusunun işlendiği romanda Kara Bayram ile ailesine meydana getirilen eziyet, köylü Ağa, Köylü yönetici çatışmalarının sık sık ele alındığı bu zamanda, romanın mevzusunun bir çeşit isyana teşvik, hükümet karşıtlığı, hatta toplumcu fikirlere dayalı bir eylem olarak algılanmış; roman Menderes hükümeti tarafınca yasaklandığı benzer halde,  yazarın öğretmenlikten de atılmasına da sebep olmuştur. [1]Toplumcu  fikirlerle    yazılmış olduğu suçlamasına uğrayan roman , ödül almış olması ile de ses getirmiş ve fazlaca  eleştirilmiştir.
Bu yüzden romanları ve romanlarından çekilen filmleri 1960lı yıllarda sansasyonel vakalara sebep olmuştur. Bu da yazarın adının geniş bir kamuoyu kitlesinin zihninde yer etmesine sebep teşkil etmiştir. Bu romanlar arsında üstünde en fazlaca durulanı, film alındıktan sonrasında da büyük tartışmalar yaratan Yılanların Öcü’dür” (YALÇIN 2003: 109) [2]
( Bkz : Fukara Baykurt ) Romandaki ifade köy ağzının özelliklerine dayanır, Yer yer argo sözlerin de kullanıldığı dikkat çeken romandaki  karakterler köy hayatındaki gerçek köylülere fazlaca benzeyen karakterlerdir. Bu açıdan bakıldığında roman da yazarın da vakıf olduğu köy hayatına dair kuvvetli gözlemlerin ve tasvirlerin tesiri hissedilmektedir. Bu roman, devam romanları olan Irazca’nın Dirliği ve Kara Ahmet Destanı ile birlikte Fukara Baykurt üçlemesi olarak anılır.

Roman, yasaklanmış olması, Toplumcu anlayışla yazılmış bir yaratı olarak nitelendirilmesi, örneksiz mevzusu, almış olduğu ödül  ve yazıldığı dönemlerde moda olan köy romanı özelliği sebebi ile oldukça ilgi görmüş, görmüş olduğu bu ilgi sebebi ile fazlaca satılmış, fazlaca basılmış filmlere de uyarlanmıştır.

Yılanların Öcü, romanından uyarlanmış filmler ile Tv dizileri de yapılmıştır.  Fukara Baykurt’un bu romanından perdeye uyarlanan ilk film 1962 senesinde çekilmiş, bu filmin yönetmenliğini Metin Erksan yapmış,  bu filmin başrollerini ise Fikret Hakan, Nurhan Nur ve Aliye Rona üstlenmiştir. [3]

Romanın ikinci film uyarlaması daha fazlaca sevilmiş İkinci kez beyaz perdeye aktarılan romanın 1985 yapımı filmin yönetmenliğini Şerif Gören yapmış, Kadir İnanır, Fatma Girik,  Serpil Çakmaklı ve Erdal Özyağcılar bu filmin başrollerini oynamışlardır.

Tv dizisi haline de gelen romanın TV dizisi  Koliba Film yapımıdır. Senaristliğini Ali Esen Bilen, Bekir Baran Sıtkı, Rana Mamatlıoğlu’nun değindiği dizinin yapımcılığını Ata Türkoğlu, yönetmenliğini ise Cemal Şan üstlenmiştir.[4]

1.KİTABIN KONUSU

Kitap, seneler ilkin bir köyde geçmiş toprak kavgasını anlatır. Bu köy Karataş’tır. Karataş köyünde oğlu Kara Bayram, gelini Haçça ve torunları Ahmet ve Şerife ile yaşayan Irazca köy içindeki hiyerarşiye isyan yapmış yerel otorite ile mücadeleye girmiştir.  Irazca’nın oğlu Bayram anası Iraz ve ve karısı Hatça ile yerel güçlere karşı haklı bir savaşım örneği vermektedir.

2. KİTAPTAKİ OLAYLARIN, ŞAHISLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ

BAYRAM: Delikanlı, mert, yürekli, sözüne güvenilir bir delikanlıdır.
HACELİ: Pısırık, toplumun arkasına sığınan, bencil bir kişilik yapısına haizdir.
IRAZCA ANA: Evladının sürekli yanında olan otoriter bir kişilik yapısındadır.
MUHTAR: Para düşkünü, bir tek kendini düşünen bencil birisidir.
Romanda geçen vakalar insanı etkileyen olaylardır. Muhtarın haksız olmasına karşın dayakla bir işi halledebileceğine inanması hakikaten cemaat için derin bir  yaradır.

3.KİTABIN ÖZETİ

“Romana ve romancıya saygı gereği özet kısa tutulmuş, final kısmı yazılmamıştır. “

Bayram,  Karataş köyünün doğru sözlü, bileği kuvvetli delikanlısıdır. Babası ölmüş, anası Iraz, ve karısı Hatça ile bu köyde yaşamaktadır. Dedesinin ve abasının topraklarında ve evinde yaşamakta geçimin buradan sağlamakta, yaşamını buradan kazanmaktadır. Yaşamını ve geçimini bu topraklarda çalışmaya ve geçirmeye mecburdur. Azca miktardaki toprağıyla geçinmeye, ürününün mahsulünü almak için uğraşan işinde gücünde bir ev lideridir. Haceli karısı onların komşusudur.  Haceli ve karısı Fatma evlerinin fazlaca nemli olmasından yakınarak Irazca ve ailesinin kalmış olduğu evin tam önüne bir ev yapmak istemektedir.

Haceli, Bayram’ın evinin önündeki boş araziye yeni bir ev yapmak için teşebbüse geçer. Bayram buna karşı çıkar. Köyün muhtarı ise bu boş arazinin satılmasından çıkar temin edecektir. Bu maksatla Haceli ve Bayram içinde çıkan itilafta Bayram’a karşı cephe almıştır. Bayram haklı olmasına karşın köyün ileri gelenleri çıkar ilişkileri ve yerel otorite menfaatleri gereği Haceli’nin tarafındadır.  Daha vakalar başlamadan Muhtar Haceli’den taraf bulunduğunu belli etmiştir. Bu yüzden de, sürekli Haceli denilen adama destek çıkmak zorunda kalmaktadır. Tüm baskılara rağmen Bayram yerini satmak istememektedir. En sonunda Muhtar birkaç adam ayarlayarak birkaç insanla Bayram’ı razı etmek için dövdürtmek zorunda kalır. Buna rağmen Bayram hakkını savunur. Ve yanında daima ona destek çıkmış olan anası Irazca’yı bulmaktadır.  Irazca her şeye rağmen oğlunu desteklemekte ve ona güç vermektedir.

Vakalar Kaymakam’ kadar yansımıştır. Bu vakadan yedi gün sonrasında kaymakamın köye geleceği haberini duyan muhtar Kaymakamı memnun etmek için büyük bir hazırlık yapar. . Bayram’ın anası haberi duyunca daha kaymakam gelmeden bigün ilkin onun geleceği yolda, dövüldükten sonrasında sakat kalmış olan oğlunu da götürerek beklemeye adım atar. Ve onu gördüğünde meydana gelen her şeyi anlatır. Kaymakam köye vardığında, köy muhtarı başta olmak suretiyle herkesi tersler. …………..

4.KİTABIN ANA FİKRİ

Ne şekilde ve ne amaçla olursa olsun insanların hakkını yenmemeli ve hakları zorla gasp edilmemelidir. İnsanların yaşamış olduğu her yerde kuvvetli olanlar zayıfları ve yoksulları ezmeye kalkmaktadır. Güçlülerin ve zenginlerin zayıfları ezdiği cemaat yapısı düzeltilmelidir.

5.KİTAP HAKKINDA

Kitap mütevazi ve anlaşılması kolay bir üslupla köy ağzı ile yazılmıştır. Köy romancılığının moda haline geldiği yıllarda yerel güçler tarafınca ezilen köylülerin dramını başarı ile özetleyen eserlerden birisidir.

6.KİTABIN YAZARI

Fukara Baykurt 1929 doğumludur. Babası 1938,anası 1978’de ölmüştür. Baykurt,ilkokulu Akçaköy’de bitirmiş,sonrasında Isparta’daki Gönen Köy Enstitüsü’ne girmiştir. Buradan 1948’de öğretmen çıkmıştır. 1959’da ortaokul öğretmeniyken MEB kararıyla, Yılanların Öcü adlı romanı bahane edilerek, öğretmenlikten uzaklaştırılmıştır. O,sanata şiirle adım atmıştır. Yılanların Öcü adlı romanıyla  da 1970’te TRT Roman Başarı Ödülü’nü,1971’de TDK Roman Armağanı’nı, Kara Ahmet Destanı ile 1978 Orhan Kemal Roman Ödülü’nü kazanmıştır. Beyaz perdeye ve tiyatroya uyarlanan Yılanların Öcü, yabancı dillere de çevrilmiştir. Fukara Baykurt Almanya’da vefat etmiştir.

Fukara BaykurtESERLERİ:

ROMAN:

Yılanların Öcü (1954),
Irazcanın Dirliği (1961),
Onuncu Köy (1961),
Amerikan Sargısı (1967),
Tırpan (1970),
Köygöçüren (1973),
Keklik (1975),
Kara Ahmet Destanı (1977),
Yayla (1977),
Yüksek Fırınlar (1983),
Koca Ren (1986),
Yarım Ekmek (1997).
ÖYKÜ: Çilli (1955),
Efendilik Savaşı (1959),
Karın Ağrısı (1961),
Cüce Muhammet (1964),
Anadolu Garajı (1970),
On Binlerce Kağnı (1971),
Can Parası (1973),
İçerdeki Oğul (1974),
Sınırdaki Ölü (1975),
Gece Vardiyası (1982),
Barış Çöreği (1982),
Duirsbug Treni (1986),
Bizim İnce Kızlar (1992),
Dikenli Tel (1998).

TOPLUM-EĞİTİM YAZILARI:

Efkar Tepesi (1960),
Şamaroğlanları (1976),
Kerem ile Aslı(1974),
Kale Kale (1978).

ÇOCUK KİTAPLARI:

Topal Dost,
Yandım Ali, Sakarca, Sarı Köpek, Dünya Güzeli (1985),
Saka Kuşları (1985).

ŞİİR:

ÖDÜLLERİ:

1958 Cumhuriyet Gazetesi’nin Yunus Nadi Roman Armağanı Irazca’nın Dirliği ve Yılanların Öcü ile
1970 TRT Öykü Ödülü Sınırdaki Ölü ile
1970 TRT ve 1971 Türk Dil Kurumu Roman armağanları Tırpan ile
1974 Sait Faik Öykü Armağanı Can Parası ile
1978 Orhan KemalRomanArmağanı Kara Ahmet Destanı ile de
1980 Avni Dilligil Tiyatro Ödülü 1984 Berlin Senatosu Çocuk Yazını Ödülü Almanca’ya çevrilen Barış Çöreği ile
1985 Alman Endüstri Birliği (BDİ) Yazın Ödülü Gece Vardiyası ile
[2] Vasfiye Ayça ŞAHİN, 1950 SONRASI TÜRK EDEBİYATINDA KÖY ROMANI,http://w3.gazi.edu.tr/web/bucelik/bucelik/pedi/r1.pdf
[3] http://www.beyazperde.com/filmler/film-179336/
[4] https://www.imdb.com/title/tt0275089/

Sitedeki yazıların tüm hakları ve sorumluluğu yazı
sahiplerine aittir. Yazıların izin alınmadan kopyalanması ve kullanılması 5846 sayılı
Fikir ve Sanat Eserleri Yasasına bakılırsa suçtur. Aksi davranışlara karşın yasal işlemlere
başvurulacaktır.

Benzer kitaplar

Kitap Hırsızı – Markus Zusak – PDF ve ePUB İndir

yakutlu

Aşk-ı Memnu Roman Özeti

yakutlu

Zahir – Paulo Coelho – Online Kitap Oku

yakutlu

Yorum Yap